Ճարտարապետության ԵՎ Շինարարության
Հայաստանի ազգային համալսարան

Եվրոպական հավատարմագրում ունեցող համալսարան

Ճարտարապետության ԵՎ Շինարարության
Հայաստանի ազգային համալսարան

Եվրոպական հավատարմագրում ունեցող համալսարան

Հիդրոշինարարության, ջրային համակարգերի և հիդրոէլեկտրակայանների ամբիոն

Ներկայիս «Հիդրոշինարարության, ջրային համակարգեր և հիդրոէլեկտրակայաններ» ամբիոնը կազմավորվել է Գրունտների մեխանիկա, հիմքեր և հիմնատակեր (ԳրՄՀևՀ) ներկայիս Հիդրոտեխնիկական շինարարության  (ՀՏԿ) և Ջրամատակարարում ու ջրահեռացում (ՋՋ) ամբիոնների 2006թվին մայիս ամսին միավորման արդյունքում: Ներկա ՀՇ ՋՀ և ՀԷԿ միացյալ ամբիոնը ղեկավարում է տեխնիկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Վրույր Սարգսի Սարգսյանը:

Ստորև բերվում են տեղեկություններ ամբիոնի մասին.

1968-75թթ. Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի կազմում գործել է հիմքեր, հիմնատակեր և շինանյութեր ամբիոնը, որը ղեկավարել է Գուրգեն Քարամյանը:

Հետագայում ամբիոնը միացվել է այլ ամբիոնների (շինարարական մեխանիկա, ավտոճանապարհներ և կամուրջներ, հիդրոտեխնիկական շինարարություն):

Մինչև 1982թ. գրունտների մեխանիկա, հիմքեր և հիմնատակեր առարկան հիմնականում դասավանդել են Գուրգեն Քարամյանը, Հարություն Անտոնյանը, Յուրի Ավետիքյանը, Գալերիկ Շեկյանը, Սարգիս Նուրիջանյանը:

1982թ. Մոսկվայից հրավիրվեց և Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտում աշխատանքի փոխադրվեց տեխնիկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Վրույր Սարգսյանը, կազմակերպելով գրունտների մեխանիկա, հիմքեր և հիմնատակեր ամբիոնը, որի վարիչն է ստեղծման օրից (1984թ.) մինչև օրս:

Ամբիոնի գծով դասավանդվել են նաև ինժեներական երկրաբանություն, շրջակա միջավայրի պահպանություն և էկոլոգիա առարկաները:

Ամբիոնում աշխատել են (շատերը շարունակում են աշխատել) տեխնիկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Վրույր Սարգսյանը (ամբիոնի վարիչ), տեխնիկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Սարգիս Նուրիջանյանը, տեխնիկական գիտությունների թեկնածուներ, դոցենտներ Գալերիկ Շեկյանը, Սիմոն Անանյանը, Սիմոն Սարգսյանը, Արմեն Բաբայանը, ավագ դասախոս Էմիլ Սարատիկյանը: Ուսումնաօժանդակ կազմն է` գրունտների մեխանիկայի լաբորատորիայի վարիչ Նելլի Բաբայանը, ավագ լաբորանտներ Նոռա Եդիգարյան, Մարինե Ալեքսանյան:

Ամբիոնում պրոֆեսոր Վրույր Սարգսյանի ղեկավարությամբ կատարվում են բազմաբնույթ գիտահետազոտական և գիտամեթոդական աշխատանքներ երկրամեխանիկայի, երկրահիդրոդինամիկաի, դիֆուզիայի և զանգվածափոխանակության, ջերմահաղորդականության տեսության և այլ կիրառական ասպարեզներում: Ստացված արդյունքները հրատարակվել են ԽՍՀՄ ՀՀ ԳԱԱ Զեկույցներում, Տեղեկագրերում, ինչպես նաև այլ հանդեսներում:

Ամբիոնի դասախոսները բազմիցս հանդես են եկել զեկուցումներով ինչպես մեր համալսարանական գիտաժողովներում, այնպես էլ միջազգային սիմպոզիումներում և կոնֆերանսներում:

Հիդրոտեխնիկական շինարարության ամբիոնը պատրաստել է ինժեներներ հիդրոտեխնիկական ոլորտի շինարարական աշխատանքների նախագծման և իրականացման, ինչպես նաև այդ ոլորտում գիտահետազոտական աշխատանքների կատարման համար: Հիդրոտեխնիկական մասնագիտությամբ ինժեներ թողարկվել են ԵՊՀ տեխնիկական ֆակուլտետի կազմում`      սկսած 1921 թվականից: Որպես ինքնուրույն մասնագիտական ամբիոն կազմակերպվել է 1936թ.: Ամբիոնի առաջին վարիչն է եղել ինժեներ Ռոբերտ Մեյերը (1936-38թթ.), որին 1938թ. փոխարինել է տեխնիկական գիտությունների թեկնածու, դոցենտ Գուրգեն Արարքցյանը, 1972թվականին ամբիոնի վարիչ է ընտրվել տեխնիկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Անդիկ Անանյանը, վարելով այդ պաշտոնը մինչև կյանքի վերջը (1981թ.):

Ամբիոնում մշտապես կատարվում են գիտահետազոտական աշխատանքներ հանրապետությունում նախագծվող և կառուցվող ջրամբարների, ՀԷԿ-երի, ջրանցքների, թունելների և այլ հիդրոտեխնիկական կառույցների կոնստրուկտավորման, ջրաբանական խնդիրների համալիր լուծման ուղղությամբ: Այդ աշխատանքներից են փոփոխական ելքի և պահանջի դեպքերում ջրամբարի օգտակար ծավալի որոշման մեթոդակարգի մշակումը, կասկադային ՀԷԿ-երի ելքերի կանոնավորումը, ոռոգման և էներգետիկ նպատակներով պոմպակայանների համալիր օգտագործումը, ջրաէներգետիկ հարցերի մշակումը, ջրամբարներից ջրածծանցման կորուստների գնահատումը, ՀԷԿ-երի թունելներում ստորերկրյա ջրերի ճնշման փոքրացման միջոցառումների մշակումը և այլն: Ներկայումս ամբիոնում տարվում են գիտահետազոտական աշխատանքներ` նվիրված հանրապետության ջրային պաշարների գնահատմանը, փոքր ՀԷԿ-երի նախագծման և շինարարության փորձի ընդհանրացմանը, բնական նյութերից գերթեթև բետոնների ստացման խնդիրներին և այլն:

Ուսանողներն ուսումնական և արտադրական պրակտիկաներն անցկացնում են հանրապետությունում կառուցվող, ինչպես նաև շահագործվող հիդրոհանգույցներում¸ հիդրոէլեկտրակայաններում, իսկ նախադիպլոմային պրակտիկան Հայջրնախագիծ ինստիտուտում:

Ամբիոնում կատարվող գիտահետազոտական աշխատանքները նպատակամղված են ՀՀ ջրային պաշարների էներգետիկ, ոռոգման նպատակներով օգտագործման, նախագծվող, ինչպես նաև կառուցվող հիդրոտեխնիկական, հիդրոէներգետիկ, հիդրոմելիորատիվ համակարգերի ընտրության, համադասավորոության, կոնստրուկցիաների մշակման խնդիրներին:

Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի շինարարական ֆակուլտետի ամբիոնի կազմում 1956/57 ուս.տարում բացվեց ջրամատակարարում և ջրահեռացում մասնագիտությունը:

Ամբիոնի կազմը նպատակամղված է կարևոր նշանակություն ունեցող մի շարք խնդիրների լուծմանը, ջրամատակարարման և ջրահեռացման նոր համակարգերի, գոյություն ունեցողների և առանձին կառուցվածքների վերակառուցման նախագծումներ, ջրամատակարարման և ջրահեռացման համակարգերի մաքրման կառուցվածքների ուսումնասիրություններ և հաշվարկներ, ինժեներական մասնագետների պատրաստման, վերապատրաստման դասընթացների կազմակերպում և այլն:

Սարգսյան Վիլիկ Հովհաննեսի Տեխնիկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր
Փետեվոտյան Ռազմիկ Արտավազդի Տեխնիկական գիտությունների դոկտոր
Խաչատրյան Էմիլ Հարությունի Տեխնիկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր
Շամյան Վարուժան Լևոնի Տեխնիկական գիտությունների թեկնածու, դոցենտ
Շեկյան Գալերիկ Բենիկի Տեխնիկական գիտությունների թեկնածու, դոցենտ
Սերգոյան Արմեն Հենրիկի Տեխնիկական գիտությունների թեկնածու